Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε την Τρίτη 6 Οκτωβρίου 2026 νέους κανόνες για την προστασία εργαζομένων από την έκθεση σε συγκεκριμένες επικίνδυνες χημικές ουσίες, κατά την Ολομέλεια, θεσπίζοντας την έκτη αναθεώρηση της οδηγίας για καρκινογόνους, μεταλλαξιογόνους και τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες.
Νέες οριακές τιμές έκθεσης
Η αναθεώρηση εισάγει νέα όρια επαγγελματικής έκθεσης για συγκεκριμένες ουσίες: κοβάλτιο και ανόργανες ενώσεις κοβαλτίου (σύνδεση με παραγωγή συσσωρευτών), πολυκυκλικοί αρωματικοί υδρογονάνθρακες (βιομηχανίες χάλυβα, σιδήρου και αλουμινίου), 1,4-διοξάνιο (χημική και κλωστοϋφαντουργία) και μακροπρόθεσμο όριο για το ισοπρένιο (χημική βιομηχανία και παραγωγή καουτσούκ). Επιπλέον, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καλείται να αξιολογήσει αν χρειάζονται πρόσθετα όρια για ουσίες που περιέχονται στους καπνούς συγκόλλησης.
Μέσα ατομικής προστασίας και ειδικές ομάδες
Η νομοθετική επικαιροποίηση διευκρινίζει τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις σχετικά με τα μέσα ατομικής προστασίας, μεταξύ άλλων για την αναπνευστική προστασία, και προβλέπει το δικαίωμα σε τακτικά διαλείμματα σε ασφαλείς ζώνες όταν δεν είναι δυνατή η μείωση της έκθεσης κάτω από τα νέα όρια. Επίσης, επιβάλλει επιπλέον προστατευτικά μέτρα για πυροσβέστες και προσωπικό έκτακτης ανάγκης που ενδέχεται να έρθουν σε επαφή με επικίνδυνα υλικά στον χώρο εργασίας τους.
Η οδηγία δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην κατάρτιση των εργαζομένων που εκτίθενται ή ενδέχεται να εκτεθούν σε καρκινογόνους, μεταλλαξιογόνους παράγοντες και τοξικές ουσίες για την αναπαραγωγή, συμπεριλαμβανομένων επικίνδυνων φαρμάκων στον τομέα της υγείας.
Η πρόταση υπερψηφίστηκε από την Ολομέλεια με 499 ψήφους υπέρ, 49 κατά και 104 αποχές. Το κείμενο αποτελεί συνέχεια των προσπαθειών για την αναβάθμιση των προτύπων ασφάλειας στην εργασία και ανήκει στο πλαίσιο πολιτικής για την υγεία και ασφάλεια 2021-2027.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις, τα νέα μέτρα αναμένεται να αποτρέψουν περίπου 1.700 περιπτώσεις καρκίνου του πνεύμονα και 19.000 άλλες διαγνώσεις μέσα στα επόμενα 40 χρόνια, ενώ το πρόβλημα των επαγγελματικών καρκίνων επισημαίνεται ως σημαντικός παράγων θνησιμότητας στην ΕΕ.
Η εισηγήτρια Liesbet Sommen (ΕΛΚ, Βέλγιο) τόνισε ότι οι ετήσιες διαγνώσεις επαγγελματικού καρκίνου αριθμούν δεκάδες χιλιάδες στην ΕΕ, χαρακτήρισε την κατάσταση αποτρέψιμη και υπογράμμισε ότι τα αυστηρότερα όρια θα ενισχύσουν την προστασία της υγείας των εργαζομένων, παρέχοντας παράλληλα χρόνο και νομική βεβαιότητα στις επιχειρήσεις για να συμμορφωθούν.
Τα κράτη μέλη θα έχουν προθεσμία δύο ετών από την έναρξη ισχύος για τη μεταφορά των διατάξεων στο εθνικό δίκαιο, με επιμήκυνση της μεταβατικής περιόδου για ορισμένα όρια έκθεσης.